Posts

Showing posts from 2026

Նոր ուսումնական տարվա ՈՒԴԱՏՊ հաշվետվությունների մասին

Image
  Դպրոցի արձանագրությունները՝ ձևական փաստաթղթից դեպի իրական կառավարման գործիք Դպրոցի տարեկան աշխատանքային պլանը պարզապես տարվա ընթացքում իրականացվելիք միջոցառումների ցանկ չէ։ Այն պետք է ապահովի հանրակրթության պետական չափորոշչի, առարկայական չափորոշիչների ու ծրագրերի պահանջների իրականացումը, սովորողների ուսումնառության վերջնարդյունքների ապահովումը և դպրոցի առջև դրված խնդիրների լուծումը։ Հանրակրթության պետական չափորոշչի պահանջները պարտադիր են ուսումնական հաստատությունների համար, իսկ կրթական ամբողջ գործընթացը պետք է ուղղված լինի սահմանված կարողունակությունների և վերջնարդյունքների ձևավորմանը։ Սակայն պլան ունենալը դեռ բավարար չէ։ Կարևոր է հասկանալ՝ ինչպե՞ս է դպրոցը իրականացնում այդ պլանը, ի՞նչ արդյունքներ է ստանում, ի՞նչ խնդիրների է բախվում և ինչպե՞ս է արձագանքում դրանց ։ Այստեղ առանձնահատուկ նշանակություն են ստանում դպրոցի երկու կարևոր փաստաթղթեր՝ առարկայական մեթոդական միավորումների նիստերի և մանկավարժական խորհրդի նիստերի արձանագրությունները ։ Արձանագրությունը կատարված աշխատանքի «հետքն»...

Կարողունակությունների վրա հիմնված կրթություն. Ինչու, Ինչ և Ինչպես: MIT հեռավար դասընթաց

Image
Սովորում եմ «Կարողունակությունների վրա հիմնված կրթություն. Ինչու, Ինչ և Ինչպես» թեմայով MIT հեռավար դասընթացը: Միացեք ինձ և սովորեք ինձ հետ: Ի՞նչ է MIT-ը MIT (Massachusetts Institute of Technology) -ը ԱՄՆ-ի ամենահեղինակավոր համալսարաններից մեկն է, որը հիմնադրվել է 1861 թվականին Մասաչուսեթս նահանգի Քեմբրիջ քաղաքում։ Այն համաշխարհային ճանաչում ունի հատկապես՝ ճարտարագիտության, համակարգչային գիտության, արհեստական բանականության, մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի, տնտեսագիտության և կառավարման ոլորտներում։ [ocw.mit.edu] , [learn.mit.edu] MIT-ի կարգախոսն է. «Mens et Manus» («Միտք և ձեռք») , ինչը նշանակում է գիտելիքի և գործնական կիրառության համադրում։ Ի՞նչ է MIT OpenCourseWare-ը (OCW) MIT OpenCourseWare (MIT OCW) -ը MIT-ի նախաձեռնությունն է, որի նպատակն է համալսարանի դասընթացների ուսումնական նյութերը անվճար հասանելի դարձնել ամբողջ աշխարհին։ Ծրագիրը մեկնարկել է 2001 թվականին։ [en.wikipedia.org] , [ocw.mit.edu] MIT OpenCourseWare-ում կարելի է գտնել. դասախոսությունների նյութեր, սիլաբուսներ, տնային առաջադրանք...

Karl Jenkins – Adiemus

Image
Երբ մի շատ կարևոր և դժվար աշխատանք ավարտում ես, ուզում ես երգել, պարել ու հպարտանալ քո աշխատանքով: Եթե այդ առաջին պահին չես երգել, դու կարող ես կորցրել մի հրաշալի պահ քո կյանքում: Այդ պատճառով առաջարկում եմ նման դեպքերում երգել Karl Jenkins-ի «Adiemus»-ը ձեր բառերով: Որովհետև երբ ուրիշները կարծիք են ներկայացնում քո աշխատանքի մասին, դու հասկանում ես, որ երգելու ու պարելու ժամանակը չէ և անհրաժեշտ է շտկել աշխատանքը:  Karl Jenkins-ի «Adiemus» ստեղծագործությունը հետաքրքիր է նրանով, որ իրականում կոնկրետ սյուժե կամ բառային պատմություն չունի ։ Ջենքինսը ստեղծել է արհեստական լեզու, և երգում հնչող բառերը որևէ իրական լեզվով իմաստ չեն արտահայտում։ Նրա նպատակն էր, որ մարդկային ձայնը ընկալվի որպես երաժշտական գործիք, ոչ թե որպես տեքստ փոխանցող միջոց։ [classicfm.com] , [en.wikipedia.org] Կոմպոզիտորի խոսքով՝ երաժշտության լեզուն համամարդկային է, ուստի նա միտումնավոր հրաժարվել է սովորական բառերից, որպեսզի ունկնդիրը կենտրոնանա հույզերի, մեղեդու և ձայնային գունապնակի վրա։ [classicfm.com] Սակայն ստեղծագ...

Բարձր արդյունավետությամբ թիմի կառուցում՝ «Կարողունակություն – Նվիրվածություն» մատրիցայի միջոցով

Image
Ուղեցույց․ Բարձր արդյունավետությամբ թիմի կառուցում՝ «Կարողունակություն – Նվիրվածություն» մատրիցայի միջոցով Նյութը մշակվել է ԱԲ օգնությամբ օգտագործելով տեսանյութը   Ներածություն Թիմի հաջողությունը կախված է ոչ միայն աշխատակիցների մասնագիտական գիտելիքներից, այլև նրանց նվիրվածությունից, պատասխանատվությունից և կազմակերպության նպատակներին աջակցելու պատրաստակամությունից։ Ժամանակակից կազմակերպություններում ղեկավարի գլխավոր խնդիրը ճիշտ մարդկանց ընտրելը, զարգացնելը և պահպանելն է։ Այս ուղեցույցը ներկայացնում է թիմի անդամների գնահատման և կառավարման գործնական մեթոդ՝ հիմնված երկու հիմնական չափանիշների վրա. Կարողունակություն (Capability) – գիտելիքներ, հմտություններ, փորձ, արդյունք ապահովելու կարողություն։ Նվիրվածություն (Commitment) – մոտիվացիա, ներգրավվածություն, պատասխանատվություն և նախաձեռնողականություն։ Այս երկու չափանիշների համադրությամբ աշխատակիցները բաժանվում են 4 խմբի։ 1. «Կարողունակություն – Նվիրվածություն» մատրիցա Բարձր նվիրվածություն Ցածր նվիրվածություն Բարձր կարողունակություն A տես...

Տվյալահեն դպրոցական կառավարում․ IIEP-ի և OECD-ի մոտեցումները և դրան կիրառումը դպրոցներում

Image
Տվյալահեն դպրոցական կառավարում․ IIEP-ի և OECD-ի մոտեցումները և դրան կիրառումը դպրոցներում 1. Ի՞նչ է տվյալահեն դպրոցական կառավարումը Տվյալահեն դպրոցական կառավարումը դպրոցի կառավարման այնպիսի մոտեցում է, երբ տնօրենը, կառավարման խորհուրդը, տնօրենի տեղակալները, մեթոդական միավորումները և ուսուցիչները որոշումները կայացնում են ոչ միայն անձնական տպավորությունների կամ առանձին դեպքերի, այլև՝ պարբերաբար հավաքված տվյալների, դրանց համեմատական վերլուծության, խնդրի պատճառների բացահայտման, իրականացված միջամտությունների արդյունքների գնահատման հիման վրա։ IIEP-ը կրթության կառավարման տեղեկատվական համակարգը՝ EMIS-ը, սահմանում է որպես մարդկանց, հաստատությունների, տեխնոլոգիաների և գործընթացների համակարգված ամբողջություն, որը կրթական որոշումների համար արտադրում է որակյալ տվյալներ։ Այն ներառում է տվյալների հավաքագրումը, մշակումը, պահպանումը, արխիվացումը, վերլուծությունը և տարբեր շահակիցների համար դրանց ներկայացումը։ [iiep.unesco.org] , [iiep.unesco.org] Այսինքն՝ տվյալահեն կառավարումը պարզապես էլեկտրոնային մատ...

UNESCO-ի Վիրտուալ գիտության թանգարան․ նոր հնարավորություններ դպրոցների և ուսումնական նախագծերի համար

Image
  UNESCO-ի Վիրտուալ գիտության թանգարան․ Ժամանակակից կրթությունը պահանջում է այնպիսի գործիքներ, որոնք սովորողներին հնարավորություն կտան ոչ միայն տեղեկություններ ստանալ, այլև հետազոտել, վերլուծել, ստեղծագործել և իրականացնել իրական կյանքի հետ կապված նախագծեր։ Այդպիսի հարթակներից է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Virtual Science Museum (Վիրտուալ գիտության թանգարան) կայքը, որը բաց և անվճար միջավայր է գիտության, մշակույթի և կայուն զարգացման թեմաները ուսումնասիրման համար։ [unesco.org] Ի՞նչ է UNESCO Virtual Science Museum-ը UNESCO-ի Վիրտուալ գիտության թանգարանը ներկայացվում է որպես «թանգարան առանց սահմանների», որտեղ համախմբված են գիտական ցուցադրություններ, ոգեշնչող պատմություններ և կրթական ռեսուրսներ աշխարհի տարբեր երկրների թանգարաններից և գիտական կենտրոններից։ Հարթակը հնարավորություն է տալիս սովորողներին ծանոթանալ տարբեր տարածաշրջանների գիտական ձեռքբերումներին, տեղական գիտելիքներին և ժամանակակից նորարարություններին։ [unesco.org] Թանգարանի հիմնական նպատակներից են՝ գիտությունը հասանելի դարձնել բոլորին, խթանել ...

Ուսուցիչը հավատում է սովորողին, նախքան սովորողը կհավատա ինքն իրեն:

Անժելա Դաքվորթ: Փենսիլվանիայի համալսարանի պրոֆեսոր, GRIT և SITUATED գրքերի հեղինակ, «Վարքագծի փոփոխություն բարու համար» նախաձեռնության համահիմնադիր, «Խաղաղության լաբորատորիա» կազմակերպության համահիմնադիր Ուսուցիչը հավատում է սովորողին, նախքան սովորողը կհավատա ինքն իրեն: Մի դեպքում ուսուցիչը ասում է, որ կներկայացնի սովորողին նրա հաջողությունները: Մյուս դեպքում ուսուցիչը ասում է, որ կներկայացնի սովորողին նրա հաջողությունները, որովհետև մեծ հույսեր է կապում իր հետ և վստահ է, որ նա կարդարացնի իր հույսերը: Անժելա Դաքվորթը ընդգծում է, որ երկրորդ ուսուցչի խոսքը կարող է լուրջ ու շատ դրական ազդեցություն ունենալ սովորողի վրա:

Դպրոցական խմբակները՝ իրական կյանքի հմտությունների ձևավորման միջավայր

Image
Դպրոցական խմբակները՝ իրական կյանքի հմտությունների ձևավորման միջավայր Նյութը պատրաստվել է ԱԲ օգնությամբ:  Ադապտացված է Donna Paul-ի «Using Clubs to Foster Real-World Skills» հոդվածի գաղափարների հիման վրա, հրապարակված Edutopia-ում 2026 թ. հուլիսի 2-ին։ Բնօրինակը՝ Using Clubs to Foster Real-World Skills | Edutopia [edutopia.org] Դպրոցական խմբակները հաճախ ընկալվում են որպես դասերից դուրս կազմակերպվող լրացուցիչ զբաղմունքներ։ Սակայն ժամանակակից կրթության տեսանկյունից դրանք կարող են դառնալ սովորողների մտածողությունը, համագործակցությունը, նախաձեռնողականությունը և խնդիրներ լուծելու կարողությունը զարգացնող կարևոր միջավայր։ Edutopia-ում հրապարակված հոդվածում Donna Paul-ը ցույց է տալիս, որ լավ կազմակերպված դպրոցական խմբակները կարող են ստեղծել իրական կյանքի իրավիճակներ, որտեղ սովորողները ոչ միայն կատարում են առաջադրանքներ, այլև ուսումնասիրում են, որոշումներ են կայացնում, փորձարկում գաղափարներ և սովորում իրենց փորձից։ [edutopia.org] Խմբակը՝ սովորողի նախաձեռնության տարածք Դպրոցական խմբակի ուժեղ ...

Զրոյական հանդուրժողականությունից դեպի աջակցող կարգապահություն

  Զրոյական հանդուրժողականությունից դեպի աջակցող կարգապահություն․ ինչ կարող են սովորել դպրոցները (99+) Handbook of classroom management: Research, practice, and contemporary issues Նյութը պատրաստել եմ ԱԲ օգնությամբ: Հոդվածը շատ կարևոր խնդիր է բարձրացնում: Կարդացեք այն: Հնարավոր է, որ որոշակի դրույթներ որոշեք ընդգրկել դպրոցի նոր ուսումնական տարվա տարեկան պլանում:  Կարևոր է իմանալ ձեր փորձը այս խնդրի վերաբերյալ: Խնդրում եմ գրեք այստեղ կամ թիմսով: Ներածություն Դպրոցական կարգապահությունը ցանկացած դպրոցի կենսունակության առանցքային պայմաններից է․ առանց անվտանգ, կանխատեսելի և հարգալից միջավայրի հնարավոր չէ ապահովել ոչ արդյունավետ ուսուցում, ոչ էլ երեխայի սոցիալական զարգացում։ Skiba և Rausch-ի ուսումնասիրությունը, որը հրապարակվել է Handbook of Classroom Management ձեռնարկում, քննարկում է դպրոցներում կիրառվող «զրոյական հանդուրժողականության», կասեցման և դպրոցից հեռացման քաղաքականությունների արդյունավետության ու արդարության հարցերը։ [Handbook_o...esearc (2) | PDF] Հեղինակների հիմնական պն...

ՆԴՎ ​ նպատակը, ​ բովանդակությունը, ծավալը

Image
8-րդ կետում Դուք ընտրել եք հետևյալ աշխատանքը․   «10-րդ և 11-րդ դասարանների հոսքերում նպատակային առարկաներից գրավոր աշխատանքների անցկացում՝ ուսուցիչների աշխատանքի և դասավանդման որակի ստուգման նպատակով» ։   Այս աշխատանքի հիմնական խնդիրը չափազանց լայն ձևակերպումն է։ Իրականում սա քննադատելի մոտեցում է, որովհետև յուրաքանչյուր առարկայի ուսուցիչ ունի թեմատիկ պլան, որտեղ ամփոփիչ աշխատանքների ժամերը արդեն նախատեսված են։ Եթե տնօրենը որոշում է լրացուցիչ գրավոր աշխատանք անցկացնել տնօրինության կողմից, պետք է հստակ հասկանալ՝ երբ, ինչ հիմքով և ինչ նպատակով է դա արվում։   Եթե ցանկանում եք վերահսկողություն իրականացնել, ապա ավելի նպատակահարմար է նախապես ուսուցչի հետ կազմել ամփոփիչ աշխատանքի բովանդակությունը, մասնակցել աշխատանքին, ապահովել, որ չարտագրեն կամ չհուշեն, հետո Ձեր ներկայությամբ ստուգել աշխատանքը։ Այդ դեպքում կարելի է ասել, որ դա տնօրինության կողմից վերահսկվող գրավոր աշխատանք է։   Բայց եթե պարզապես ասում եք՝ այս ժամին պետք է տնօրինության կողմից գրավոր անցկացվի, ապա կարող են ...